normaal, maar dan wordt ze ziek. De huisarts in het stadsdeel Woensel, dr. Jansen, bezoekt haar twee of drie keer, maar komt niet tot een heldere diagnose van wat er met Mientje aan de hand is. Ook blijkt er op dat moment geen plek vrij te zijn in het ziekenhuis en daarom houdt men het kindje nog thuis. Omdat ze bijna onophoudelijk huilt adviseert dr. Jansen om haar een tijd alleen op een kamer te leggen. ‘Dan wordt ze wel rustiger’, meent hij. Mientje wordt in een kinderbedje achter de schuifdeuren van de ‘goei kamer’ gelegd, maar dat haalt niets uit. Het huilen gaat maar door en Mientjes moeder dringt er bij de huisarts op aan om opnieuw te komen kijken. Die laat het zieke kind met de ambulance naar het ziekenhuis brengen en daar stelt de behandelend arts vast dat ze polio, kinderverlam-ming[1] heeft. Nadat de diagnose is gesteld meent dr. Jansen te moeten opmerken dat Mientje met deze ziekte nog geen twaalf jaar zal worden. De linkerzijde van Mientjes lichaam raakt volledig verlamd. Epileptische aanvallen krijgt ze pas veel later in haar leven.

[1] Kinderverlamming was, tot in 1957 het vaccinatieprogramma werd ingevoerd, een ernstige kinderziekte die in Nederland zo’n 15.000 slachtoffers maakte. De vaccinaties zijn tegenwoordig zo effectief dat de ziekte gelukkig nog maar weinig voorkomt. Bron: Wikipedia: https://nl.wikipedia.org/wiki/Poliomyelitis

Huize Vincentius Udenhout

Gelukkig hoeft Mientje niet in een rolstoel te zitten. Ze kan in iemands arm lopen en met haar aangepaste schoenen kan ze ook redelijk zelfstandig lopen. Pas veel later in haar leven, wanneer ze voor de tweede keer een beenbreuk heeft opgelopen, biedt een rolstoel uitkomst.  

Al snel is het duidelijk dat Mientje, wanneer ze wat ouder zal zijn, niet meer thuis kan worden verzorgd. Bij de vraag wat er dan moet gebeuren krijgen vader en moeder Scheepens hulp van ene meneer Van Hooff, een hoge ambtenaar van de gemeente Eindhoven. Ze hadden hem in de oorlog leren kennen omdat de man, net als vele anderen, regelmatig naar de boerderij kwam om eieren, melk en aardappelen te komen halen.

Ook voor het thuisfront is het een moeilijke tijd, maar het is geen optie om Mientje weer naar huis te halen.Ze kan thuis nu eenmaal niet de zorg krijgen die ze nodig heeft. Naarmate de tijd vordert gaat het beter met haar. Ze voelt zich meer thuis in Huize Vincentius, vindt het fijn om dingen te leren en ontwikkelt zich daardoor zo goed als dat kan. De zusters Henrica, François en Fidelis zijn belangrijke mensen voor Mientje en vooral ook voor haar ouders, omdat de contacten tussen deze zusters en hen altijd heel plezierig waren.  

In Udenhout heeft Mientje ook een iets oudere  vriendin: Marietje Vogels. Het klikt gewoon tussen de meisjes zonder dat daar altijd veel woorden bij nodig zijn.  Er is nog een lange tijd contact geweest tussen deze, inmiddels hoogbejaarde vriendin en de familie Scheepens.

De regimes in dit type zorginstellingen zijn in die tijd over het algemeen vrij streng en ook Huize Vincentius is daarop geen uitzondering. Slechts drie keer per jaar; met Kerstmis, Pasen en met de grote vakantie mag Mientje naar huis. Tussen die vakanties in mag ze hooguit één keertje, op zondagmiddag bezoek ontvangen. Haar ouders, broers en zussen reizen dan met de bus of soms met de taxi naar Udenhout.

Een van de zusters uit Udenhout is intussen in de Heilige Geeststraat Eindhoven het dagverblijf “Huize Henriette” gestart. Een kleinschalige opvang voor mensen met een beperking die, zoals Mien vanwege hun leeftijd niet in Udenhout kunnen blijven. ’s Morgens wordt ze thuis om half negen met een busje opgehaald en aan het eind van de middag weer teruggebracht. Wanneer dat busje niet op tijd is wordt Mien opstandig. Dat gebeurt steeds vaker bij situaties die afwijken van het dagelijkse ritme waaraan ze gewend is.

Op Kempenhaeghe krijgt Mien verschillende onderzoeken en tests en daaruit blijkt dat ze epilepsie heeft. In 1969 wordt ze opgenomen op afdeling C de 'Boelenbeemd’.

Het is opnieuw wennen voor Mien. Het duurt best lang voor de tweeëntwintigjarige zich thuis gaat voelen in haar nieuwe omgeving. Wanneer ze na een dagje thuis, weer terug moet naar Kempenhaeghe is ze verdrietig en zit ze soms huilend in de auto. Onderweg zegt ze dan veelbetekenend: “Je hoeft echt niet hard te rijden hoor”. Eenmaal weer terug op Kempenhaeghe is het bezoek wat Mien betreft zeker nog niet afgelopen: “Je hoeft niet meteen alweer te gaan”, zegt ze dan. Harrie en Gerard denken zelf ook met pijn in hun hart terug aan die tijd.  Wanneer ze haar hadden teruggebracht naar de Boelenbeemd kostte het moeite om afscheid van haar te nemen. “Als we samen (of een van ons) weer weggingen, liep Mien door de lange gang met ons mee tot aan de deur en als we buiten waren zwaaide ze naar ons en zagen we dat ze huilde. Dat was een moeilijk moment. We zagen dat ze verdrietig was en dan twijfelden we of het wel goed met haar ging”, vertellen de broers. Toch lijkt het erop dat wanneer Mien eenmaal terug is op de Boelenbeemd het wel weer gaat, maar de echte gewenning blijkt toch aardig wat tijd te kosten.

Mien verhuist naar De Koperwiek op Providentia

In de tweede helft van de jaren zeventig verhuist Mien naar Providentia. Daar voelt ze zich al snel thuis en dat is voor iedereen een hele geruststelling. De verhuizing had te maken met het feit dat er in die tijd een einde komt aan de situatie dat de vrouwelijke bewoners op Kempenhaeghe zijn gehuisvest en de mannelijke op Providentia. De maatschappelijke ontwikkelingen in die jaren maken dat de strikte scheiding in de woonzorg tussen beide geslachten wordt opgeheven. Mien komt dus op Providentia wonen, maar haar ouders zien het totaal niet zitten dat hun dochter in een gemengde groep zal worden geplaatst. Al gauw blijkt dat zij niet de enigen zijn. Het leidt tot veel protest. De ouders maken zich zorgen vanwege de kwetsbaarheid van hun dochters. Wijbrand, die toen in dienst was van Kempenhaeghe herinnert zich nog goed hoeveel reuring die hele toestand met zich meebracht. “Wij kregen als personeel op een bepaald moment een brief waarin de nieuwe indeling van de groepen was vastgelegd. Wij vroegen aan de leidinggevenden of de ouders of de familieleden hiervan op de hoogte waren en of die daar niet bij betrokken moesten worden. Men vond dat allemaal niet nodig en bovendien was het besluit al genomen. De weerstand die daarvan het gevolg was, had men dus wel over zich afgeroepen”, aldus Wijbrand.  

Gerard, haar vriend

Koperwiek 4 mag dan wel een specifieke vrouwenafdeling zijn, toch is er regelmatig contact met de andere, gemengde afdelingen. Het wordt gestimuleerd dat de bewoners elkaar opzoeken en zo raakt Mien bevriend met Gerard van Pinxsteren. Wijbrand weet nog dat het een jongen was die, om het zo te zeggen ‘met nogal wat vocht sprak’, terwijl Mientje altijd een keurige dame was, en nog altijd is. Toch ontfermt ze zich steeds over hem. Waar anderen bij bepaald gedrag wel eens de wind van voren kunnen krijgen, tolereert Mientje wat Gerard doet. Ze is vooral bezig om voor hem te zorgen en dat is precies wat Mien zo goed kan; een beetje ‘moederen’, en Gerard vindt dat prima.

Het is de authentieke, overtuigende manier waarop Mien gelovig is, die zoveel indruk maakt. Voor Margreet is het een voorbeeld van hoeveel wij mogen leren van onze bewoners. “Soms had ik wel eens een slechte dag maar als ik hier dan enkele bewoners had gesproken kon ik er weer tegen”, zegt ze, “en Mien behoort bij uitstek tot de bewoners die dit bij je teweeg kunnen brengen”. Tijdens de uitvaartdienst van Gerard noemt Margreet de namen van personen die in Gerards leven een belangrijke rol hebben gespeeld. Ze noemt ook Miens naam; die hoort het aan en straalt van oor tot oor. Margreet vertelt dat ze Mien lange tijd heeft meegemaakt in een van de ‘pastorgroepen’ die er vroeger waren. Eenmaal per maand komt een deel van de bewoners in hun eigen pastorgroep bijeen en Mien is altijd van de partij. De deelnemers vertellen wat hen bezighoudt (vaak over hun handicap en hoe ze daarmee omgaan) er wordt gezongen en Margreet steekt de lichtjes aan, want zij is immers de pastor. Er worden verhalen verteld, zoals bijvoorbeeld het Bijbelverhaal van de ‘verloren zoon’. De bewoners kennen zulke verhalen en reageren op vragen die Margreet erover stelt. Ook Mien weet waar het over gaat, want ze heeft er veel over gehoord toen ze bij de zusters in Udenhout woonde.

.[1]‘Kleuren van Kloostervelden’, in eigen beheer uitgegeven door Margreet Spoelstra (2015) Blz 11 en 12

Wat is ‘typisch Mien’?

Op de afdeling houdt Mien alles en iedereen in de gaten. Dat is haar zorgzame karakter. Een voorbeeld: Wanneer Trudy, een van haar medebewoners, een epileptische aanval krijgt is het vaak Mien die meteen het personeel waarschuwt.

Haar broers vertellen: “Ons Mien heeft altijd een troostend woord voor iedereen die verdrietig is. Of dat nu (vroeger) de kleinkinderen waren die zich gestoten hadden, of mensen die verdriet hebben omdat ze een dierbare verloren hebben; bij Mien kunnen ze terecht. “Kom maar hier”, zegt ze dan, slaat een arm om zo iemand heen en fluistert dan: “ik kan jou goed troosten”. En zo is het maar net: ze leeft intens mee!

Wijbrand bevestigt haar alertheid: "Het gebeurt wel eens dat een personeelslid niet precies weet waar een bepaalde bewoner met het vervoer naartoe gebracht moet worden. Naar het klooster, of naar de fysiotherapie? 

Van Providentia naar Kloostervelden

Al vanaf 1970 is Providentia niet langer een zelfstandige organisatie maar maakt deel uit van de Stichting Kempenhaeghe. Het aantal broeders loopt al vanaf de jaren zestig sterk terug. Een aantal van hen gaat met pensioen maar er zijn in die tijd, vanwege de toen begonnen secularisatie (ontkerkelijking), ook veel broeders die uittreden en een nieuw leven beginnen in de burgermaatschappij. Op de afdelingen komen er steeds meer leken-verpleegkundigen, zowel vrouwelijke als mannelijke. De laatste broeders verlaten Providentia in 1991. In de nieuwe eeuw ontstaat een idee dat later de ‘woondroom van Kloostervelden’ zal gaan heten: kunnen we op het terrein van het oude Providentia een inclusieve wijk creëren waar de oorspronkelijke bewoners samenleven met betrokken burgers die hier komen wonen? Het blijkt een lange weg die moet worden afgelegd, maar het lukt. Er worden nieuwe huizen gebouwd voor de oorspronkelijke bewoners en die krijgen nu allemaal een eigen kamer waardoor ze meer privacy hebben. Een hele verbetering waar Miens familie zeer tevreden mee is. Gerard en Harrie vinden dat ze hier echt op haar plaats is en een gelukkig leven leidt. Ze is dagelijks met activiteiten bezig die goed bij haar passen.  Ze is behoorlijk creatief en nog altijd, ook in 2024 is ze met plezier aan het werk en dat komt ook doordat er zoveel variatie zit in dingen waar ze mee bezig kan zijn.

Koningin Máxima op bezoek

Op woensdag 28 juni 2023 brengt koningin Máxima een werkbezoek aan Kloostervelden. Mien wordt uitgekozen om aanwezig te zijn bij de ontvangst van de vorstin in de brasserie van ‘De Broeders’. In de voorbereiding op het bezoek van hare majesteit moet van iedereen die bij haar aan tafel zal zitten een beschrijving worden doorgegeven. Wijkcoach Simone Kuilder noteert dat Mien altijd goeiedag zegt aan iedereen die ze tegenkomt en dat ze een veel gezien gezicht is in de wijk. Op die informatie zal de koningin haar vraag of vragen aan Mien baseren. In de week voor het bezoek heeft Simone Mien voorbereid op het gesprek, want tja, zoiets is wel heel bijzonder. Er is door de entourage van Hare Koninklijke Hoogheid zelfs al een script opgesteld met vragen (in volgorde) die tijdens het tafelgesprek gesteld zullen worden en wie, welke rol dan heeft.  Mien zal een vraag krijgen over haar bezigheden bij ‘Werk aan de winkel’. Simone probeert het allemaal zo goed mogelijk uit te leggen aan Mien en oefent met haar wat ze tegen hare majesteit zal gaan zeggen.

Ook zegt Simone haar dat ze de koningin een hand mag geven, maar verder niks. Ze mag ook alleen maar iets zeggen als haar iets gevraagd zou worden. Wel mag ze de koningin een geschenkje vanuit ‘Werk aan de winkel’ geven. 

Een blijvende liefdevolle en hechte familieband 

Met haar hele wezen toont Mien dat ze een tevreden en goedgemutste vrouw is. Harrie zegt dat je er blij van wordt als je haar aan de telefoon hebt gehad. “Mien is altijd de bindende kracht in onze familie geweest”, voegt hij er nog aan toe. “Het is heel bijzonder dat deze kleine vrouw die lichamelijk en verstandelijk beperkt is, zo’n grote invloed heeft op volwassen mensen. Dat geldt niet alleen voor ons als broers en zussen, maar evengoed voor de zwagers en schoonzussen”, vult Gerard aan.

In de tijd dat vader en moeder in een verzorgingsflat wonen wordt Mien eens in de twee weken door een van haar familieleden opgehaald en brengt ze een bezoekje aan haar ouders. Lang duurt zo’n bezoek aan pa en ma overigens niet want ze gaat liever mee naar het huis van de broer of zus die haar heeft opgehaald. Daar komen dan ook vaak andere familieleden naartoe om Mien weer even te zien en gezellig bij haar te zijn. Maar na verloop van tijd blijkt dat het een steeds kwetsbaardere onderneming wordt. Mien is nu eenmaal een epilepsiepatiënt en de verzorging die ze bijvoorbeeld na een aanval nodig heeft kan thuis niet geboden worden.

[1] Op de foto zien we de familie bij elkaar bij ‘De Broeders’. Van links af: Harrie en zijn vrouw Annie, dan Betsy (en naast haar Mientje) en haar man Marius, Gerard, schoonzus Petra en zwager Peter.

Terugblik: Allereerst dank aan alle mensen die een bijdrage hebben geleverd aan de totstandkoming van dit levensverhaal.

Het was een voorrecht om de familieleden van Mien te ontmoeten en om het levensverhaal van hun geliefde zus / schoonzus op te mogen schrijven. Een mooi gezelschap dat met elkaar blijk geeft van een liefdevolle, hechte familieband en waarvan de stevigheid, zonder dat ze daar weet van heeft, vooral door Mien is aangebracht.  

Sterksel augustus 2024

FvB

NAWOORD: 

Op 23 juli 2025 werd Mien met ernstige ziekteverschijnselen opgenomen in het ziekenhuis. Na onderzoek moesten de artsen vaststellen dat Mien nog hooguit enkele dagen te leven had.

Op 28 juli werd ze overgebracht naar haar thuis aan de Pimpelmeesstraat op Kloostervelden.

Haar familieleden waakten bij haar en haar bed stond in de woonkamer, zodat ook medewerkers en medebewoners bij haar konden zijn.