Historie Kloostervelden
HET VERHAAL VAN HET KWARTAAL
(APRIL 2026)
Een personeelslid van Kempenhaeghe nam in mei 2022 contact op met onze werkgroep en vroeg of wij een tante en een oom van haar zouden willen ontvangen, want die wilden graag nog eens een kijkje nemen in het klooster. Haar tante Riet was namelijk aan het einde van de oorlog toen het zuiden van Nederland al bevrijd was, ernstig gewond geraakt bij
een Duits bombardement op Zesgehuchten, meer bepaald op een van die gehuchten genaamd ‘Hoog Geldrop’ op de hoek van de Genoenhuizerweg. Als door een godswonder bracht Riet
het er levend vanaf .
En dat niet alleen:
ze kon na een lange revalidatie, uiteindelijk een normaal leven leiden. Riet trouwde, kreeg kinderen, werd weduwe, trouwde
opnieuw en werd helaas voor een tweede keer weduwe.
In maart 2023 toen we haar verhaal geschreven hadden, bereikte ze
in goede gezondheid de respectabele leeftijd
van 87 jaar.
Het hele verhaal van deze twee buitengewoon aardige mensen, waarin Providentia een belangrijke rol speelde, mochten we optekenen en is daarmee een waardevolle aanvulling op de geschiedschrijving van Kloostervelden.
Het oorlogsverhaal van zus en broer
Riet en Cees van de Ven
uit Geldrop
Riet van de Ven
geboren
4 maart 1936.
Overleden
24 december 2023
foto, Kloostervelden juni 2022
Cees van de Ven geboren
11 april 1938
De oorlogssituatie op Providentia vanaf oktober 1944
Op 20 september 1944 rolden de eerste tanks van de geallieerden, onder de leiding van de Engelse generaal Miles Dempsey, Sterksel binnen.
De generaal zou enkele dagen op Providentia blijven. De eerste dagen bivakkeerden er soldaten in het door de Duitsers totaal uitgeleefde en deels vernielde klooster, maar vanaf 2 oktober vestigden de Engelsen er het “General Hospital Nr 81[1]”. In het hospitaal worden twee grote operatiekamers ingericht.
[1] Meer informatie over dit oorlogskerkhof en de hier begraven militairen vind je op deze site. Klik HIER
Een onverwacht, rampzalig bombardement
Op het moment van het bombardement op Zesgehuchten was Rietje van de Ven acht jaar oud en haar broertje Cees, zes. Wat er die dag gebeurde zou hen altijd bijblijven.
Het was de week voor kerstmis 1944. Zuid-Nederland was al bevrijd, maar de oorlog bleek nog lang niet voorbij want in die periode begon in België het Ardennenoffensief. Op zondag 17 december 1944 gingen Cees en zijn broer Martien na de hoogmis melk halen bij boer Van Lith in Gijzenrooi. Het was ijskoud en ze konden over de dichtgevroren Beekloop zo naar de boer lopen. Ze bleven er niet lang want ze wilden op tijd thuis zijn voor het middageten. Rond het middaguur zat het gezin aan tafel, alleen Rietje was er niet bij want die was op dat moment bij opa en opoe (van moeders kant) die vlakbij, om de hoek van de straat (Genoenhuizerweg) woonden. Toen de soeppan op tafel werd gezet zei Martien tegen zijn moeder: “ik lust geen tomatensoep, dat weet je toch mam. Mag ik niet bij opoe Toemen gaan eten want die heeft zondagse soep”. Nu was moeder de goedheid zelve en bovendien was het achterom maar een paar meter lopen naar opa en opoe Toemen, dus Martien vertrok via de achterdeur naar zijn grootouders.
Martien
Opa
Toemen
Rond die tijd waren er onverwacht veel vliegtuigen in de lucht.[2] Toen het geluid steeds sterker werd ging opa samen met Rietje en Martien naar buiten om te kijken wat er aan de hand was. Ze waren amper buiten toen een van de vliegtuigen een splinterbom liet vallen die vlak voor de deur van opa en opoe zijn verwoestende werk deed. Opa en Martien waren door bomscherven in hun borst, op slag dood. Rietje lag op de grond en het leek erop dat ook zij het niet had overleefd, want ze had een grote, open hoofdwond.
De vader van Cees en Rietje was vanwege het vliegtuiglawaai ook naar buiten gegaan, maar had zijn vrouw en de kinderen bevolen binnen te blijven. Door de kracht van de explosie sneuvelden overal de ruiten. Vader had als lid van de vrijwillige brandweer al heel wat ellende gezien in de oorlog en daarom wist hij uit ervaring dat er iets verschrikkelijks was gebeurd, maar wat hij nu moest meemaken overtrof al zijn eerdere ervaringen.
[2] Volgens een document van de Heemkundekring Heeze, Leende, Zesgehuchten ging het om een Duitse actie, gericht tegen hier verblijvende Engelse militairen. Dit is de link naar de betreffende pagina van de Heemkundekring.
Toen hij de hoek van de Genoenhuizerweg omging zag hij wat er gebeurd was. Heel het dorp was inmiddels in rep en roer. Iemand hoorde dat Rietje een kreunend geluid maakte en meteen werd de huisarts, dokter Koch gealarmeerd. De arts stelde vast dat het kind inderdaad nog leefde maar ze was zwaargewond; haar schedel was ernstig beschadigd. Rietje werd zo snel als kon naar het St. Annaziekenhuis in Geldrop gebracht, terwijl het naar buiten gekomen deel van haar hersenen zo voorzichtig mogelijk op een schoteltje naast haar hoofd werd gehouden. Ze kon in het St.Anna echter niet geholpen worden, maar het was daar bekend dat er in een Brussels ziekenhuis een Engelse hersenspecialist aanwezig was. Alles moest in het werk worden gesteld om Rietje zo snel mogelijk naar Brussel over te brengen en dan maar hopen en bidden dat ze nog op tijd geopereerd kon worden.
Vader knielde bij zijn overleden zoontje Martien, tilde hem op en droeg hem achterom naar huis. Via de achterdeur kwam hij binnen en Cees zou nooit vergeten wat hij toen zei: “Mam, hij is dood” en hij legde de jongen bij de tuindeur neer. Kort daarna kwam pastoor van Hooff om Martien (en opa) alsnog het Heilig Oliesel (het katholieke ‘sacrament der zieken’) toe te dienen.
Ondertussen werd telefonisch contact gezocht met het Brusselse ziekenhuis en daar vertelde men dat de hersenchirurg, dokter Philip Bleasdale, met spoed onderweg was naar Providentia, Sterksel. Wat was het geval? Diezelfde zondagochtend was er in Someren een ernstig ongeluk gebeurd. Gewonde militairen die er erg aan toe waren, werden naar Providentia gebracht. De gealarmeerde dokter Bleasdale werd vanuit Brussel met spoed overgebracht naar Sterksel. Het was een godswonder dat hij en Rietje vrijwel op hetzelfde moment op Providentia arriveerden.
Rietje werd door Dokter Bleasdale met succes geopereerd en zo redde hij haar leven. Een groot geluk daarbij was dat de Engelsen beschikten over penicilline, waardoor infecties effectief konden worden bestreden. Toen het kind na de operatie weer bij bewustzijn kwam, zag ze als eerste een hele grote kerstboom in de ruimte waar ze verpleegd werd.
Cees weet nog dat hij met zijn vader op bezoek was geweest op Providentia en dat hij van de Engelsen chocolade kreeg.
Dr. Philip Bleasdale
Op zaterdag 23 december 1944 werden opa en Martien in hetzelfde graf begraven. Jan, het broertje van Cees en Riet, gooide een vlaggetje dat hij van een Engelsman had gekregen, op de kisten. Jan weet dat zelf niet meer, maar Cees ziet het nog voor zich. “Het was voor ons gezin een ‘rampkerstmis”, vertelt Cees. “Pastoor van Hooff kende onze familie goed en leefde erg mee. Hij heeft de viering van Kerstmis 1944 in Zesgehuchten op die trieste gebeurtenissen aangepast.”
Oma Toemen die in 1960 overleed, is in dit graf bijgezet.
Dr. Bleasdale ging in de dagen na de operatie geregeld kijken hoe het met het Rietje ging. Eerst nog op Providentia, maar na ongeveer twee weken werd ze overgebracht naar de kinderafdeling van het St. Anna Ziekenhuis en ook daar zocht de arts haar met enige regelmaat op. Riet herinnert zich nog dat hij dan vergezeld werd door een hele mooie mevrouw die als tolk optrad.
Rietje heeft geen herinneringen aan wat er op die fatale zondag precies was gebeurd omdat ze toen buiten bewustzijn was. Pas toen het beter met haar ging werd haar het trieste nieuws verteld dat haar opa en haar broertje Martien omgekomen waren. Rond Pasen 1945 mocht Rietje het ziekenhuis verlaten en was het feest in Huize Van de Ven want “ons Rietje komt thuis”.
Rietjes thuiskomst betekende niet dat ze genezen was. Integendeel: Er volgde een lange revalidatietijd. Het revalideren bleek een zwaar proces omdat ze rechts deels verlamd was en daardoor aanvankelijk niet of nauwelijks kon lopen. Bovendien was er niemand die haar kon vertellen welke oefeningen ze zou kunnen doen om het herstel te bevorderen. Fysiotherapeuten waren er in die tijd nog niet.
Pietje van der Heijden
Er viel nog een slachtoffer te betreuren als gevolg van dit zinloze bombardement.
Het was na de zondagse hoogmis gebruikelijk dat jongens uit de buurt gingen biljarten in het nabijgelegen café. Ze stalden dan hun fiets voor het etablissement, maar een van hen, Pietje van der Heijden, die verkering had met Nellie van den Broek, het buurmeisje van het gezin Van de Ven, had die rampzalige zondag zijn fiets al voor de hoogmis bij zijn lief neergezet. Na het biljarten gingen de jongens naar huis en Piet zei dat ze maar vooruit moesten fietsen, want hij ging eerst zijn fiets nog op halen. Toen hij bij Nellie wegreed werd ook hij getroffen door bomsplinters en kwam in de heg van boer Bakermans terecht. Twee dagen later overleed hij aan zijn verwondingen.
Onze Lieve Vrouw
van Handel
Kerstmis….nooit meer zoals vroeger
De vader van Cees en Riet was een heel gelovig man. Na het ongeluk liep hij twee keer per week (25 km heen en 25 km terug) naar de bedevaartsplaats Handel om er te bidden voor het herstel van Rietje en voor het kunnen verwerken van het enorme verdriet dat het gezin moest doormaken.
"Ieder jaar met Kerstmis was mijn moeder stil en droevig”, zegt Cees. “Ze hoefde geen kerstboom en het voelde voor haar niet dat er iets te vieren viel. Toch deed ze haar best om het voor ons gezin zo fijn mogelijk te maken, maar op 6 januari, het feest van “Driekoningen”, zei ze altijd: “De dagen lengen weer, het is weer voorbij”. Het verdriet van zijn moeder blijft voor Cees en Riet een pijnlijke herinnering.
Een metalen mutsje
In de schedel van Rietje zat op de plek van de operatie een deuk, die zo groot was, dat haar moeder zei dat ze er wel een ei in kon leggen! Om die plek op haar hoofd beter te beschermen werd voor Rietje een metalen kapje gemaakt dat ze als een soort keppeltje op haar hoofd droeg. De vorm van het kapje was bepaald op basis van een gipsafdruk van haar schedel die tandarts Teunissen had gemaakt. Het kapje werd daarna vervaardigd door een technicus. Aan de rondjes aan de buitenkant zaten gehaakte touwtjes, waarmee ze het kapje onder haar kin vast kon maken.
Het was de bedoeling dat Riet rond haar achttiende levensjaar nog een keer geopereerd zou worden, maar omdat ze steeds vaker epileptische aanvallen kreeg benaderde haar vader zijn neef Jan Verkerk (want die kon goed Engels) en vroeg hem of hij een brief zou willen schrijven aan Dr. Bleasdale om de situatie van Riet uit te leggen en om hem om raad te vragen.
Rietjes metalen mutsje
Zo gebeurde en na een week viel er een antwoordbrief van Dr. Bleasdale bij de ouders van Riet in de bus (zie hier-onder). Het antwoord leidde ertoe dat Riet in het Radboudziekenhuis in Nijmegen werd geopereerd door dokter Hoebrechts, die een gouden plaatje over het beschadigde stukje schedel heen zette. “Rietje met haar gouden kop", zeiden ze thuis. Een neef van Riets opa, Willem van Loon, die in Nijmegen woonde, kwam haar dagelijks opzoeken.
Geachte heer van de Ven,
Ik heb uw brief ontvangen en het spijt me zeer te horen over uw dochter.
Op basis van uw beschrijving denk ik dat er enige twijfel bestaat dat de aandoening "traumatische epilepsie" wordt genoemd. Deze patiënt krijgt met tussenpozen de aanvallen en het kan elk moment beginnen na een verwonding aan het hoofd, zelfs tot vele jaren later.
Er zijn veel oorzaken van de toevallen, zoals druk van het litteken van een genezen wond, of een stuk bot, maar het varieert in verschillende gevallen.
Ik zou willen voorstellen om een neuroloog of een neurologische chirurg te raadplegen. Uw huisarts kan dat voor u regelen. Dat lijkt mij het verstandigst.
In sommige gevallen kan door bepaalde medicatie aanvallen worden voorkomen, of tenminste worden gereduceerd; in andere gevallen kan een verdere operatie aan het hoofd nodig zijn.
Ik hoop echt dat de problemen zullen afnemen en dat uw dochter weer beter wordt.
Ik ben erg benieuwd hoe het verder met haar zal gaan.
Met vriendelijke groet,
Philip Bleasdale
MB BlB Freså
Veteraan
Bill Callion
De “Dikke Soldaat”
In de jaren negentig verscheen er in het Geldropse weekblad ‘Middenstands-belangen’ een artikel met als titel “Wie kent deze man?”. Het ging om de 73-jarige Engelse veteraan Bill Callion, bijgenaamd “de dikke soldaat”, die in 1944 tijdelijk gelegerd was in Geldrop en die graag nog een keer mensen zou willen ontmoeten met wie hij vijftig geleden contact had gehad. Riet bleek een van die mensen te zijn en in september 1994 had zij in Geldrop een ontmoeting met Bill. Wat was zijn verhaal? Hij had Rietje na het ongeluk bloed gedoneerd omdat hij dezelfde bloedgroep had als het slachtoffertje. Hij werkte destijds in het veldhospitaal dat was ingericht op een voetbalveldje bij de Stationsstraat in Geldrop. Tijdens de ontmoeting in september 1994 vertelde Bill Callion dat hij een Engelsman van Ierse afkomst was. "Je hebt dus groen bloed", voegde hij Riet nog schertsend toe.
Riet gaat op bezoek bij Dokter Bleasdale
Toen Riet later op de Mulo zat, zei ze op een bepaald moment tegen haar moeder dat ze het fijn zou vinden wanneer ze met iemand uit Engeland zou kunnen corresponderen. (Op de Mulo werd er immers veel aandacht besteed aan het taalonderwijs en zo’n correspondentie in het Engels zou goede, praktische leerstof zijn.) “Och”, zei haar moeder, “Ik heb hier het adres nog ergens liggen van dokter Bleasdale”. En daarmee doelde ze op de brief die de arts eerder geschreven had (zie hierboven). Meteen nam Riet de pen ter hand en schreef hem een brief. De arts schreef haar direct terug en zo kwam er een correspondentie tussen de twee op gang. Op een bepaald moment nodigde hij Riet uit om naar Engeland te komen. Ze was toen twintig of eenentwintig jaar oud. Riet maakte per vliegtuig de oversteek naar Manchester. (“Een spannend avontuur was dat wel!” weet ze nog.) De dokter wachtte haar op en bekeek meteen haar schedel. Hij vond dat het er allemaal goed uitzag. Riet zou drie weken in Engeland blijven. Ze mocht met Dr Bleasdale [4] en zijn zoon en dochter op vakantie naar Wales. De dochter en Riet konden het erg goed vinden samen. De zoon heeft later nog eens een onverwacht bezoek aan Riet gebracht, toen hij een vakantie-trektocht door Europa aan het maken was.
[4] Dr. Bleasdale overleed in 1974 op 66-jarige leeftijd
Het meisje op de arm
In de tijd dat het bombardement op Zesgehuchten plaatsvond moesten er Engelse militairen worden ingekwartierd. Vanwege plaatsgebrek elders vonden drie van hen onderdak bij bakker Adriaan Kees.
De bakkerij-met-winkel stond tegenover de kerk. De Engelsen sliepen met hun kleren aan op de grond, want ze moesten direct paraat kunnen zijn. Een van hen was Viv Ashley. Op de foto zit Toosje, de dochter van de bakker, als vijfjarig meisje bij hem op de arm. Vele jaren later, op 14 juli 1964 is Cees van de Ven met Toos Kees getrouwd!
Met Viv Ashley is er in 1989 een emotioneel weerzien met de familie Van de Ven. Hij was voor de eerste keer na de oorlog overgekomen voor de herdenking van 45 jaar bevrijding. Een mooi weerzien, maar er was ook verdriet: Viv had vrienden op het Brits ereveld in Mierlo achter moeten laten. Tijdens de eerste van deze ontmoetingen haalde Viv het hiernaast afgebeelde fotootje tevoorschijn. Zekerheidshalve had hij het gedurende de oorlog naar huis gestuurd. 45 Jaar lang had hij “het meisje op zijn arm” bij zich gedragen. Het bleek een blijvende verbintenis. Er is altijd contact gebleven met de familie van de Engelse militair, die in 1995 overleed. Diens vrouw overleed in februari 2022 en was 102 jaar oud geworden.
Viv Ashley met Toosje
Een hechte familie
De beproevingen voor het gezin Van de Ven zijn ongetwijfeld enorm zwaar geweest. En de situatie was tegelijk heel dubbel: Aan de ene kant was er het grote verdriet om het overlijden van Martien en opa en aan de andere kant de blijdschap dat Rietje in leven was gebleven en de hoop dat ze goed zou herstellen. Alle gezinsleden zijn met elkaar in gesprek gebleven over de verschrikkelijke gebeurtenissen van die zondag. Ze hebben het niet doodgezwegen waardoor ze het ook niet verdrongen hebben. Volgens Cees hebben ze met elkaar gemeen dat ze weinig waarde hechten aan bezit of luxe. Wat ze belangrijk vinden is dat ze er voor elkaar willen zijn. Door samen de vreugde en het verdriet te delen verwerken ze het gebeurde en dat blijven ze doen. Nog altijd is er een hechte band tussen de broers en zussen.
Na de oorlog zijn er in het gezin Van de Ven nog jonge telgen geboren. Een van de kinderen, een zoontje, kreeg bij zijn geboorte de naam Martien.
Dodenherdenking Sterksel 2023
Op initiatief van de werkgroep Historie Kloostervelden nam het oorlogsverhaal van Riet een centrale plaats in tijdens de dodenherdenking van 30 april 2023 op het oorlogskerkhof van Kloostervelden. Riet en Cees waren daarbij aanwezig. Voor Riet was het de eerste en enige keer dat ze erbij was. Hetzelfde jaar overleed ze.
Beelden van de plechtigheid zijn te bekijken op website van Heeze24, via deze LINK.
Opgetekend te Sterksel en Geldrop,
Juli en augustus 2022 en december 2023,
FvB
Riet en Cees plaatsen rozen bij het graf van een van de gesneuvelde Engelse soldaten
Riet van de Ven overleed in alle rust op zondag 24 december 2023, een paar dagen nadat een van haar zoons uit Australië was overgekomen. Riet is 87 jaar geworden.
De tekst van haar gedachtenisprentje (hieronder) is van haarzelf:
“Als ik dood ben, niet treuren.
Ik heb alles bij elkaar een geweldig leven gehad.
Fijne families, broers, zussen,
twee lieve en zorgzame echtgenoten,
zeven prachtige zonen en lieve schoondochters.
De mis is een ouderwetse requiemmis,
gezongen door ons kerkkoor.
Tussendoor: “The Lord is my shepherd”.
Geen toespraak,
alleen de pastoor mag 5 minuten wat zeggen.
Een uur is lang zat,
denk aan de koorzangers!
Je moet me niet de hemel in prijzen.
Ik hoop dat ik daar dan al ben.
Ik word gecremeerd
en mijn as wordt uitgestrooid
boven het graf van
mijn broer Martien en mijn opa Toemen”.
Riet Cremers - van de Ven
